Historia szkoły
Wspominając początki, naszej szkoły, trzeba sięgnąć do roku 1946. Wówczas bowiem powstaje Szkoła Podstawowa nr 3, ale z siedzibą w Szkole nr 1 (zajmowała tam piętro). Od roku 1952/53, ze względu na szybki przyrost dzieci roczników powojennych, sytuacja we wszystkich szkołach szamotulskich zaczyna się pogarszać. Mimo iż wprowadzono naukę dwuzmianową problemu nie rozwiązano. Obliczono, że w roku 1957 będzie w mieście ponad 2000 dzieci w wieku szkolnym, co uniemożliwi zorganizowanie pracy w szkołach.
W związku z tym ówczesny kierownik Wydziału Oświaty - Emil Krutki - zaczyna przekonywać miejscowe władze o konieczności budowy nowej szkoły. I tak 7 stycznia 1953 roku na sesji Miejskiej Rady Narodowej podjęto uchwałę o powstaniu szkoły przy ul. Szczuczyńskiej. Zorganizowano też Komitet Budowy Szkoły, który zajął się zbieraniem potrzebnych funduszy na pokrycie kosztów dokumentacji i wstępnych prac. Ogółem zebrano ok. 70 tys. złotych przez zorganizowanie zbiórek ulicznych, imprez artystycznych, loterii, itd. Szkołę zaczęto budować w sierpniu 1955 r., a ukończono 10 września 1957 r. Dnia 13 września 1957 r. przekazano ją do użytku, a 16 września tegoż roku rozpoczyna w niej naukę 713 dzieci.
Już w 1956 roku (obchodzonym jako rok Mickiewiczowski), z inicjatywy Społecznego Komitetu Budowy Szkoły, podjęte też zostają starania o nadanie szkole imienia Adama Mickiewicza. Dwa lata później kierownictwo szkoły wraz z Komitetem Rodzicielskim występuje z wnioskiem w tej sprawie do Miejskiej Rady Narodowej, która rozpatruje go pozytywnie i przekazuje do Ministerstwa Oświaty z prośbą o zatwierdzenie. Ostatecznie Kuratorium Okręgu Szkolnego Poznańskiego pismem z kwietnia 1864 roku nadaje szkole nazwę w następującym brzmieniu:
Szkoła z dumą nosi to imię do dziś, a co roku w dniu śmierci poety - 26 listopada - czci pamięć swego Patrona.
Równie ważnym momentem w życiu szkoły było otrzymanie sztandaru. Decyzję w tej sprawie podejmuje Prezydium Komitetu Rodzicielskiego w dniu 22 kwietnia 1967 roku. Zwrócono się wówczas z prośbą do zakładu opiekuńczego, Obornickich Fabryk Mebli, o wsparcie finansowe. I tak, 7 października 1967 roku podczas obchodów X-lecia szkoły przewodniczący Komitetu Rodzicielskiego - inż. H.Wojtczak, z-ca przewodniczącego - inż. W.Martin i skarbnik - M.zieliński wręczają sztandar kierownikowi szkoły Alojzemu Ziołkowi, a on przekazuje go pocztowi sztandarowemu. Od tego czasu ten szczególny symbol jest obecny na każdej ważnej uroczystości szkolnej, nadając jej powagę i większą rangę.
Z chwilą powstania szkoły powołano w niej szereg kółek zainteresowań i organizacji. Prężnie działa ZHP, wielkie sukcesy odnotowuje SKS (zajmując wysokie lokaty w olimpiadach i zawodach na szczeblu powiatowym, wojewódzkim, a nawet centralnym) i LOP. Zaszczytne miejsca zdobywają, w konkursach recytatorskich i poetyckich, podopieczni szamotulskiej poetki i jednocześnie nauczycielki języka polskiego w naszej szkole I.Kiełczewskiej.
Podjęto też szereg inicjatyw, które szkoła pielęgnuje do dziś.
Autor tekstu :Anna Bekasiak
Nasz patron - Adam Mickiewicz
Adam Bernard Mickiewicz herbu Poraj (biał. Адам Міцкевіч, Adam
Mickiewicz, lit. Adomas Mickevičius, ur. 24 grudnia 1798 w Zaosiu albo
Nowogródku, zm. 26 listopada 1855 w Konstantynopolu) – polski poeta, działacz i
publicysta polityczny, nazywany poetą przeobrażeń oraz bardem słowiańskim. Obok
Juliusza Słowackiego oraz Zygmunta Krasińskiego uważany za największego poetę
polskiego romantyzmu (grono tzw. Trzech Wieszczów) oraz literatury polskiej w
ogóle, a nawet za jednego z największych na skalę europejską. Członek
Stowarzyszenia Filomatów, mesjanista związany z Kołem Sprawy Bożej Andrzeja
Towiańskiego. Najwybitniejszy twórca dramatu romantycznego w Polsce, zarówno w
ojczyźnie jak i w Europie zachodniej porównywany do Byrona i Goethego. Prócz
tego wykładowca literatury słowiańskiej w Collège de France. Znany przede
wszystkim jako autor ballad, powieści poetyckich, dramatu Dziady oraz epopei
narodowej Pan Tadeusz uznawanej za ostatni wielki epos.
Według wzmianki zawartej w herbarzu Niesieckiego Mickiewiczowie herbu Poraj
wywodzili się z rodu kniaziów Giedroyciów. Poeta był synem Mikołaja Mickiewicza
herbu Poraj, adwokata przy sądach niższych w Nowogródku i komornika mińskiego
oraz Barbary z Majewskich.
Matka Adama Mickiewicza pochodziła ze starego szlacheckiego rodu – była córką
Mateusza Majewskiego herbu Starykoń oraz Anny z Orzeszków. Jej dziadkami ze
strony ojca byli Michał Majewski herbu Starykoń oraz Barbara z Topolskich –
z rodziny
szlacheckiej od dawna osiadłej na Nowogródczyźnie.
Portret Adama Mickiewicza
Ojciec Mickiewicza, Mikołaj, był pierwszą w rodzie osobą
wykształconą, posiadł znajomość prawa oraz dziedzin z nim związanych. To on
wpoił swoim synom potrzebę dalszego, ustawicznego kształcenia się. Jego ojciec
(dziad Adama) – Jakub Mickiewicz był, jak się wydaje, półanalfabetą z częściową
jedynie znajomością pisma, natomiast swoje braki w wykształceniu nadrabiał
szlachecką krewkością. Podobno jego bracia, stryjeczni dziadowie poety (np.
Bazyli Mickiewicz) odznaczali się nieco większą od Jakuba znajomością pisma.
Ród Mickiewiczów był familią awanturników, gwałtowników i rębajłów. Dwóch
dziadów stryjecznych Adama, a braci Jakuba Mickiewicza – Bazyli i Adam
Mickiewiczowie, zginęło w karczmie lub na ulicy w pijackich burdach pomiędzy
odurzoną trunkami szlachtą i nietrzeźwymi żołnierzami. Jednym z nich był Bazyli
Mickiewicz – lichwiarz i awanturnik, którego pobił ze skutkiem śmiertelnym jego
bliski współpracownik w lichwiarskim procederze – Jacek Soplica. Drugi z dziadów
stryjecznych Adama Bernarda –
Adam Mickiewicz został ubity na ulicy w wyniku ordynarnego
zatargu z pijanym żołnierstwem.

Portret namalowany przez Joachima Lelewela
Również i Mikołaj Mickiewicz – ojciec poety, był natury
gwałtownej. Potrafił wyrwać w porywie wściekłości pęk włosów z głowy swego
kolegi, adwokata Tadeusza Hatowskiego. Został też pobity przez własnych klientów
w czasie wykonywania obowiązków sądowych. Mikołaj Mickiewicz uczestniczył
czynnie w insurekcji kościuszkowskiej.
Jakub Mickiewicz podreperował nieco status materialny rodu biorąc za żonę
posażną pannę – Teodorę Pękalską. Walczył z Rosjanami w czasie konfederacji
barskiej. Wreszcie pradziad poety – Krzysztof Mickiewicz herbu Poraj – w okresie
III wojny północnej stronnik Stanisława Leszczyńskiego, który przeniósł się spod
Lidy pod Nowogródek – jest pierwszym nieco lepiej znanym genealogom przodkiem
poety.

Dom Mickiewicza w Nowogródku
Tradycja rodzinna rodu podawała również, że jeden z przodków
Mickiewiczów uczestniczył w wyprawie wiedeńskiej Jana III. Zdaniem niektórych
badaczy może to świadczyć, że przodkowie Krzysztofa Mickiewicza – pradziada
poety, przybyli pod Lidę z ziem koronnych, ponieważ wojska Wielkiego Księstwa
Litewskiego nie walczyły w wyprawie wiedeńskiej (walczyły tam jedynie wojska
koronne). Najdawniejszymi znanymi i pewnymi antenatami Adama Mickiewicza są:
Walenty Mickiewicz herbu Poraj, urodzony około 1680 roku oraz Jan Mickiewicz
herbu Poraj – syn Walentego.
Przodkowie Adama Bernarda po linii jego matki również odznaczali się gorącym
temperamentem. Jego dziad – Mateusz Majewski herbu Starykoń był zarządcą
majątków możnego rodu Uzłowskich w Czombrowie. Odznaczył się tym, że w okresie
walk powstańczych w 1794, dokonał będąc na czele sześćdziesięciu szlacheckich
rębajłów, najazdu na sąsiada, z którym Uzłowscy byli w prywatnym sporze
majątkowym.
Kłopoty z wywodem szlachectwa
Jako drobna i niebogata szlachta, Mickiewiczowie mieli kłopoty z powodu braku
stosownych dokumentów z dowiedzeniem swego szlachectwa. Po raz pierwszy w 1787
awanturniczy szlachcic Janiszewski pozwał ich przed sąd za rzekome
przywłaszczenie sobie przez nich tytułu szlacheckiego. W razie jego wygranej
Mickiewiczowie zostaliby uznani za chłopów i zwróceni prawowitemu właścicielowi.
Proces ten Janiszewski przegrał, ponieważ szlacheccy deputaci potwierdzili, że
ród ten pieczętuje się herbem Poraj, a ich zawołaniem wojennym jest słowo – "Rymwid".
Po raz drugi Mickiewiczowie musieli dowieść swego szlachectwa w 1804, już przed
carskim wymiarem sprawiedliwości. W razie niemożności przeprowadzenia dowodu
groziło członkom rodziny 25 lat służby wojskowej, wysiedlenie w głąb Rosji oraz
obrócenie w chłopstwo. Mikołaj Mickiewicz i tym razem poradził sobie z
dowiedzeniem szlacheckiego pochodzenia.
Kolejne rewizje od korzystnych dla rodu wyroków próbowały przeprowadzić urzędy
carskie w latach 1834 i 1839. Ostatecznie w roku 1842 Heroldia w Petersburgu
uznała ich tytuł szlachecki, co zakończyło bolesne dla Mickiewiczów spekulacje
wokół ich plebejskiego rzekomo pochodzenia.
W latach 1807-1815 uczęszczał do dominikańskiej szkoły powiatowej. W wieku 17
lat skończył szkołę miejscową. Studiował nauki humanistyczne na Imperialnym
Uniwersytecie Wileńskim (tak nazywał się wtedy Uniwersytet Stefana Batorego) w
Wilnie z zamiarem zdobycia zawodu nauczyciela. W czasach studenckich był jednym
ze współzałożycieli Towarzystwa Filomatów, tajnej organizacji, która z czasem
przekształciła się w spiskową organizację narodową.

Rękopis Ody do młodości
W roku 1819 rozpoczął pracę jako nauczyciel w Kownie, gdzie
mieszkał do roku 1823. Podczas pobytu w Kownie napisał rozprawę, za którą w roku
1822 otrzymał tytuł magistra filozofii. Wówczas też został zainicjowany w
stopniu czeladnika do masonerii. W 1823 r. został aresztowany i uwięziony w
klasztorze bazylianów w Wilnie (od jesieni 1823 roku do marca 1824), a następnie
skazany za udział w tajnych młodzieżowych organizacjach na zesłanie w głąb
Rosji. W latach 1824-1829 przebywał w Petersburgu, Odessie, Moskwie oraz na
Krymie. W Rosji zetknął się ze środowiskiem przyszłych dekabrystów; poznał też
Aleksandra Puszkina. Następnie podróżował po Europie – początkowo w roku 1829
udał się do Niemiec, potem do Włoch i Szwajcarii. W 1831 r. przyjechał do
Wielkopolski z zamiarem przekroczenia granicy i udania się do ogarniętego
powstaniem Królestwa Polskiego, lecz ostatecznie pozostał w Dreźnie do roku
1832. Czytał wtedy wnikliwie dzieła Henriego de Saint-Simona.
Z Drezna udał się do Paryża, gdzie osiadł na emigracji. W 1834 ożenił się z
Celiną Szymanowską, z którą miał sześcioro dzieci – córki Marię i Helenę oraz
czterech synów: Władysława (1838-1926), Józefa (1850-1938), Aleksandra oraz
Jana. W Paryżu nawiązał współpracę z działaczami emigracyjnymi, pisał artykuły i
pisma publicystyczne. W latach 1839-1840 był profesorem literatury łacińskiej w
Lozannie w Szwajcarii, a w roku 1840 objął katedrę języków słowiańskich w
Collège de France, gdzie wygłosił tzw. prelekcje paryskie. W latach 1841-1844
był prezesem Wydziału Historycznego Towarzystwa Literackiego w Paryżu.
W Paryżu zaprzyjaźnił się z fotografem Michałem Szweycerem, oraz w roku 1841
związał się z reprezentantem nurtu polskiego mesjanizmu – Andrzejem Towiańskim.
W 1844 roku władze francuskie zawiesiły Mickiewicza w czynnościach profesora z
powodu politycznej wymowy wykładów (wychwalanie Napoleona) oraz propagowania
towianizmu. W swoich wykładach głosił poglądy jawnie antykatolickie (Wykład IV)
- krytykował kościół katolicki za sprzeniewierzenie się zasadom chrześcijaństwa.
Głosił misję Słowian, szczególnie Polaków i Francuzów.
W roku 1847 zerwał stosunki z Towiańskim. W czasie Wiosny Ludów (1848) utworzył
we Włoszech legion polski. Po powrocie do Paryża był współzałożycielem i
redaktorem pisma Trybuna Ludów (po francusku: Tribune des Peuples), lecz
przetrwała ona jedynie rok. Restauracja Drugiego Cesarstwa Francuskiego
prawdopodobnie rozpaliła jego nadzieje. Jego ostatni utwór wydaje się być
napisaną po łacinie odą na cześć Napoleona III.
W 1851 został poddany nadzorowi policyjnemu. Od 1852 pracował w Bibliotece
Arsenału. We wrześniu 1855 roku, podczas wojny krymskiej wyjechał do
Konstantynopola w Turcji, aby tworzyć oddziały polskie (Legion Polski), a także
złożony z Żydów tzw. Legion Żydowski do walki z carską Rosją. Zmarł nagle
podczas epidemii cholery (prawdopodobnie na tę chorobę, choć ostatnio coraz
częściej mówi się, że mógł zostać otruty arszenikiem lub doznać wylewu krwi do
mózgu). Jego ciało zostało przewiezione do Paryża i w 1855 pochowane na
cmentarzu des Champeaux w Montmorency, a w roku 1890 przeniesione na Wawel, co
stało się pretekstem manifestacji politycznej.
Debiutował Zimą miejską na łamach Tygodnika Wileńskiego w 1818. Ten
najwcześniejszy okres twórczości Wieszcza zwykło się określać mianem okresu
wileńsko-kowieńskiego. Mickiewicz pozostawał wówczas pod znacznym wpływem
Woltera, którego tłumaczył na język polski; młody poeta głosił sceptycyzm
poznawczy, zakłamanie historii i wolę racjonalnego poznania. Wynika z tego, że
osobowość i światopogląd młodego Mickiewicza, podobnie jak zresztą młodego
Słowackiego, dorastały w uwielbieniu literatury klasycznej. Prócz tego znakomita
większość jego twórczości z lat 1818-1821 była w gruncie rzeczy poetyckim
manifestem wciąż na nowo określanego Stowarzyszenia Filomatów.
W 1820 opublikował Odę do młodości – utwór przynależy jeszcze do poetyki
postklasycyzmu, ale już wyłamuje się z ideałów oświecenia. Oda nawoływała do
czynnej walki, wyrażała wiarę w moc rewolucyjnego przekształcania
rzeczywistości, siłę młodości i zbiorowości. Dzięki temu w XIX wieku bywała
często śpiewana podczas powstań narodowych. Przetłumaczona została przy tym na
prawie wszystkie języki europejskie, wywołując w swoim czasie sporo
kontrowersji, np. we Francji[19]. Podobnie ideały ojczyzny, nauki, cnoty,
męstwa, pracy i zgody głosiła napisana w rok wcześniej oda klasyczna Hej,
radością oczy błysną. Pod koniec roku 1820 drukiem ukazał się kolejny ze znanych
wierszy wczesnego Mickiewicza: Pieśń Filaretów, którego treść odnosiła się z
rewolucyjnym przesłaniem do wszystkich kręgów filareckich (filologów,
historyków, chemików, matematyków). Początek utworu jest naśladownictwem
burszowskiej[20] pieśni niemieckiej:
Hej, użyjmy żywota!
Wszak żyjem tylko raz;
Niechaj ta czara złota
Nie próżno wabi nas.
A. Mickiewicz, Pieśń Filaretów

Dziady, część IV
Wszystkie trzy pieśni szczególny nacisk kładą na ideał wspólnoty, zwłaszcza w
sensie duchowym, oraz gwałtowny aktywizm społeczny. Klasyczna harmonia w
szczególny sposób łączy się tutaj z dynamizmem życia, co sygnalizuje
przynależność utworów do czasów
pośredniczących między dwoma epokami.
W 1822 powstał zbiór Ballad i romansów uważany powszechnie nie tylko za właściwy
debiut Mickiewicza, ale również za dzieło oficjalnie rozpoczynające epokę
romantyzmu w Polsce. Sporo kontrowersji wywołała w swoim czasie ballada
otwierająca cykl, Romantyczność, zwłaszcza śmiałym przełożeniem ludowości nad
postęp cywilizacyjny, kreacją nowego typu wzoru moralnego (młoda wiejska
dziewczyna zdradzająca skrajną nierównowagę emocjonalną) oraz dość jednostronnie
odczytywaną krytyką ówczesnego autorytetu naukowego, profesora samego poety,
Jana Śniadeckiego. Zamysł fabularny Romantyczności znalazł w późniejszym czasie
rozwinięcie w postaci epizodu z życia Konrada w IV części Dziadów.
Ballady i romanse oprócz ballad (poważnych i ironicznych) zawierały również
przypowiastki sentymentalne. Utwory zbioru cechował typowo romantyczny zwrot w
stronę folkizmu i niesamowitości, mocno zaakcentowane moralne przesłanie oraz
przekonanie o transcendentnych, metafizycznych powiązaniach między dobrem a złem
– zbrodnią i karą. Sentencjonalne, ludowe wyobrażenie moralności było u
wczesnego Mickiewicza stale obecne, co najdobitniej pokazuje obrzęd gusła w II
części Dziadów.
Dalsze wiersze z okresu kowieńsko-wileńskiego z lat 1822-1824 są w dużej mierze
swobodnymi przeróbkami utworów Lorda Byrona, Jeana Paula oraz Jeana de La
Fontaine'a. Wśród nich znalazł się jednak jeszcze jeden szeroko omawiany wiersz
poety – Do Joachima Lelewela. W napisanym w 1822 poemacie poświęconym znanemu
wówczas działaczowi politycznemu, Joachimowi Lelewelowi, Mickiewicz stara się
trzeźwo ocenić dziedzictwo rewolucji francuskiej oraz rolę rewolucji w ogóle,
jako faktu społecznego mającego wpływ na przebieg dziejów. Inną próbą podważenia
despotyzmu był poemat heroikomiczny Kartofla – utwór głoszący apoteozę nauki,
postępu, rozumu i pracy. Dość wymowna jest tu apostrofa do Adama Chreptowicza,
reprezentanta arystokracji litewskiej, "uprawcy ziemlanki".
4 kwietnia 1843 na Collège de France w ramach tzw. prelekcji paryskich Adam
Mickiewicz wygłosił Lekcję XVI określaną jako ostatnia teoria dramatu
romantycznego w literaturze europejskiej. Wykład dotyczył konkretnie analizy
Nie-Boskiej komedii Zygmunta Krasińskiego, która pozwoliła na wyciągnięcie
szerszych niż literackie, bo również historiozoficznych wniosków. Całość
składała się na koncepcję tzw. dramatu słowiańskiego. Mickiewicz za Percy'm
Bysshe Shelleyem, Samuelem Taylorem Coleridgem, Johannem Gottfriedem Herderem,
Gottholdem Ephraimem Lessingiem, Jakobem Michaelem Reinholdem Lenzem oraz
Johannem Heinrichem Merckiem głosił, iż odnowa współczesnego teatru nastąpić
powinna poprzez zaakcentowanie jego pierwiastków narodowych.

Ballada Rybka
Powszechnie zwykło się uznawać Adama Mickiewicza za prawodawcę
polskiego romantyzmu, szczegółowa analiza jego dzieł i postawy artystycznej
(podobne jak u Goethego, Hugo czy Byrona) wykazuje jednak pośrednictwo Wieszcza
między oświeceniowym klasycyzmem a romantyzmem. Alina Witkowska zauważa, że
pomimo powszechnego przekonania podsyconego kontrowersyjną Romantycznością,
Mickiewicz nie tylko nie negował dziedzictwa Oświecenia, ale nawet wybierał z
niego najcenniejsze zdobycze jak np. kunsztowność formy czy wolteriański
racjonalizm. Adam Czerniawski zwraca z kolei uwagę na mimetyczność utworów
poety. W Światach umownych pisze:
„ Mickiewicz urodził się za późno, że niewiele ma wspólnego ze Słowackim,
Malczewskim, Byronem czy Keatsem, że natomiast bliższy jest estetyce
Krasickiego, Pope'a, Racine'a. W takim świetle program ścisłego obiektywizmu
przestaje być zaskakujący. ”
— A. Czerniawski, Światy umowne, Warszawa 2001, str. 74
Dodatkowym dowodem na klasyczną mimetyczność czy wręcz realizm utworów
Mickiewicza mają być wg Czerniawskiego programowe cytaty; "widzę i opisuję"
z Pana Tadeusza, "i wszystko wiernie odbijam" z Liryków lozańskich,
czy "sceny historyczne i charaktery osób działających skreślił sumiennie, nic
nie dodając i nigdzie nie przesadzając" z III cz. Dziadów. Wierność
realiom u Mickiewicza (przeciwstawiona romantycznemu uwielbieniu niesamowitości
i fantastyki) wynikała jednak z poczucia narodowego obowiązku, co zauważa Marian
Ursel kolidując autora Dziadów ze wczesną twórczością Słowackiego. Do podobnych
wniosków dochodziła również europejska krytyka literacka:
„ Uczucia miłości czy przerażenia bliskie naturze zachowują swoje
nieokreślone piętno; mówiący językiem gminu poeta pozostawia również polom,
jeziorom, lasom ich subtelną mowę: nie zamienia ich w bogów i boginie, nie
opisuje z infantylnym i małostkowym naśladownictwem, mówi o tym, co widzi, kiedy
harmonia lub kontrast kierują go na przedmioty zewnętrzne; a uczucie, jakie
rodzi się mimochodem z jego słów jest poezją, owym odblaskiem, jaki oko
człowieka rzuca na przyrodę ”
— F. Miaskowski i G. Fulgence, Konrad Wallenrod, Le Globe, 25 kwietnia
1830
Tablica pamiątkowa w kownie
Bliskość Mickiewicza poetyce klasycyzmu widoczna jest również
jego w zamiłowaniu do pisania bajek w duchu La Fontaine'a i Ignacego
Krasickiego, tworzonych zwłaszcza w latach 1832-1834. Z drugiej jednak strony,
jak zauważają badacze literatury, romantyzm polski jest mickiewiczowski[26],
ponieważ niemal wszystko powstawało za przykładem Mickiewicza, przeciw
Mickiewiczowi, wobec Mickiewicza.
Antoni Smuszkiewicz w jednej z pierwszych polskich monografii dotyczącej
literatury fantastyczno-naukowej wykazuje pośredni wpływ nieopublikowanej
Historii przyszłości Mickiewicza na powstanie tego gatunku. Dzieło nie zostało
nigdy opublikowane, a rękopis zaginął; sporo informacji dostarczają o nim jednak
liczne pozostawione zapiski i listy do przyjaciół poety. Antoni Edward Odyniec w
liście do Juliana Korsaka nazwał Historię przyszłości Don Kichotem swojego
czasu.
Badacze literatury zgodnie uznają, że nieopublikowane dzieło Mickiewicza mogło
zrewolucjonizować literaturę światową; najprawdopodobniej wyprzedzało ono wizje
Juliusza Verne'a, Herberta George'a Wellsa i Jerzego Żuławskiego, a nawet
prześcigało je w naukowo-technicznych i społecznych spekulacjach.
Mickiewicz w pisaniu Historii przyszłości (niektóre fragmenty powstały w języku
francuskim) inspirował się twórczością dwóch rosyjskich prozaików: Jana Tadeusza
Bułharyna i Wladimira Odojewskiego.
Adam Mickiewicz wcześnie zajął się działalnością przekładową. Już w 1817
"spolszczył" dwie sztuki Woltera, Éducation d'un prince i Gertrude, ou Éducation
d'une fille, którym nadał tytuły Mieszko, książę Nowogródka oraz Pani Aniela i
dziewica Orleańska. Tłumaczenie to było w istocie parafrazą francuskich utworów,
z przesunięciem akcentu na bardziej hermetyczną, narodową tematykę.
Lata 1819-1829 w twórczości Mickiewicza obfitowały w liczne dalsze lub bliższe
oryginałowi parafrazy, które autor podpisywał jako wiersze swojego autorstwa,
sygnalizując tylko źródło inspiracji. Tak powstały: Do Pryska z Horacego,
Amalia, Rękawiczka oraz Światło i ciepło z Friedricha Schillera, bajka Pies i
wilk i Zając i żaba z Jeana de La Fontaine'a, Nowy rok z Jeana Paula, Pożegnanie
Childe Harolda, Ciemność, Sen i Eutanazja z George Gordona Byrona, fragment
dramatu Podróżny, Znaszli ten kraj... i Pieśń Lotty nad grobem Wertera Johanna
Wolfganga Goethego, The Meeting of the Waters Thomasa Moore'a, luźne
interpretacje sonetów Francesco Petrarki, arabska pieśń Almotenabby wg
tłumaczenia Josepha Louisa Lagrange, Nauka i Co to jest? Johanna Wilhelma
Ludwiga Gleima, Olimpia I z Pindara. Ważne miejsce zajmuje tu również Ugolino,
przekład fragmentu Boskiej komedii Dantego Alighieri, dokonany ok. 1827.
Charakter przekładu ballady Schillera ma również pieśń Dziewicy w II części
Dziadów.
W okresie rosyjskim Mickiewicz zainteresował się europejskim dramatem
historycznym, czego owocem były dwa fragmenty przekładów Friedricha Schillera
Don Carlosa, kroniki 1798-1824 oraz Romea i Julii Szekspira. Tłumaczenie
pierwszego z nich datuje się na lata między 1821 a 1823. Pierwodruk ukazał się
jednak dużo później, bo w 1834 i 1835 w Wilnie z inicjatywy Józefa
Krzeczkowskiego, prawdopodobnie bez zgody autora. Z kolei data przekładu
fragmentu Romeo i Julii jest nie do końca znana. W. Bruchnalski wskazuje tu rok
1827. Fragment opublikowany został przez Antoniego Edwarda Odyńca w 1830 na
łamach noworocznika Melitele. W późniejszym czasie przedrukowany został w VIII
tomie Poezyj w 1836, a następnie w IV tomie Pism w 1844.
W 1830-1840 Mickiewicz ogłosił drukiem Do H***, naśladowanie z Goethego, Arymana
i Oromaza z Zenda Westy, kolejne bajki La Fontaine'a – Chłop i żmija i Koza,
kózka i wilk, Exegi Munimentum Aere Perennius z Horacego. W 1840 powstał
przekład Mickiewicza początkowych fraz Sofijówki Stanisława Trembeckiego na
język łaciński. Ostatnim i zarazem najważniejszym przekładem Mickiewicza było
tłumaczenie Giaura Byrona na język polski, opublikowane wraz z tłumaczeniem
Korsarza tegoż autora, dokonanym przez Antoniego Edwarda Odyńca, w Paryżu 1834.
Z powodów politycznych datę publikacji zmieniono na przedpowstaniową, 1829.
Mickiewiczowski przekład Giaura, podobnie jak fragment Boskiej komedii, uznawany
jest za oficjalną wersję tego tekstu w Polsce.
Symboliczny grób poety znajduje się w powstałym w 1955 Muzeum Adama Mickiewicza
w Stambule. Syn poety Władysław Mickiewicz ufundował w 1903 w Paryżu Muzeum,
gromadzące pamiątki po ojcu i niektóre rękopisy jego utworów. Znajduje się ono w
gmachu Biblioteki Polskiej na Wyspie Świętego Ludwika.

Ulica w Rzymie Akwarela Julisza Kossaka, Adam Mickiewicz w Turcji
źródło: http://pl.wikipedia.org/wiki/Adam_Mickiewicz